

ISKRA Odporności
Czym jest odporność?
Obecnie odporność jest potrzebna dzieciom i młodzieży bardziej niż kiedykolwiek. Napięcia i wyzwania związane z życiem w coraz bardziej niepewnym świecie oraz większy napływ informacji skutkują rosnącym poziomem lęku i depresji wśród młodych ludzi. Osoba odporna:
- kontroluje poziom swojego stresu w sposób, który motywuje do działania i nie odbiera energii,
- radzi sobie w trudnych sytuacjach lub zachowuje do nich dystans,
- skutecznie radzi sobie z wyzwaniami.

Cele programu
- wzmacnianie odporności, rozumianej jako umiejętność kontrolowania sposobu reagowania na trudne wydarzenia,
- uczenie radzenia sobie z wyzwaniami i przeciwnościami,
- budowanie wiary w siebie i poczucia sprawczości.

Podstawy teoretyczne i zakres tematyczny
Program został zbudowany na założeniach teorii naukowych i metod o potwierdzonej skuteczności z zakresu:
- Psychologii pozytywnej
- Teorii poznawczo – behawioralnej
- Koncepcja Mindfulness – uważnej obecności
Co oferuje program ISKRA Odporności?
- wykorzystanie teorii naukowych i metod o potwierdzonej skuteczności,
- narzędzia pomocne w budowaniu rezyliencji, prężności psychicznej uczestników zajęć,
- ćwiczenia pozwalające na lepsze rozumienie siebie i otaczającego świata,
- wsparcie pracy wychowawczej i działań profilaktycznych w szkole.

Uczniowie poznają sposoby radzenia sobie w sytuacjach trudnych, budowania poczucia sprawczości i wewnętrznej siły poprzez dostrzeganie swoich mocnych stron, kontrolę nad emocjami oraz przekształcanie niekorzystnych schematów poznawczych.
Istotą programu są zadania i ćwiczenia zwiększające odporność poprzez:
naukę uważnego oddychania
tworzenie Portfolio Odporności (dostrzeganie zasobów i mocnych stron)
analizę i przekształcanie nawykowych sposobów myślenia i reagowania w trudnych sytuacjach z zastosowaniem modelu I-S-K-R-ALicencja i prawa autorskie


Prof. Ilona Boniwell i dr Lucy Ryan opracowały program ISKRA Odporności (ang. SPARK – Resilience) w odpowiedzi na narastające problemy zdrowia psychicznego wśród dzieci i młodzieży. Od pierwszej realizacji w Londynie w 2009 roku, był prowadzony w wielu krajach, m.in. w Japonii, we Francji, Holandii i Singapurze.
Decyzję o wprowadzeniu programu w Polsce podjęliśmy w 2022 roku w odpowiedzi na kryzysy wywołane pandemią koronawirusa i wybuchem wojny w Ukrainie.

Program ISKRA Odporności jest realizowany w wielu krajach na świecie na podstawie LICENCJI przyznawanej przez angielską fundację Partnership for Children. W Polsce partnerem PFC jest Centrum Pozytywnej Edukacji.
Korzystając z programu zgodnie z wymogami Licencji zobowiązujesz się do:
- ochrony praw autorskich - rejestrując się na szkolenie podpisujesz oświadczenie o przestrzeganiu praw autorskich
- zgłaszania realizacji programu – wypełniając elektroniczny formularz Deklaracji
- zbierania i przekazywania do CPE informacji o liczbie uczniów korzystających z programu w każdym roku szkolnym
Rekomendacje
Program ISKRA Odporności otrzymał rekomendacje w 2024 roku i od tej pory jest wpisany na listę rekomendowanych programów promocji zdrowia psychicznego i profilaktyki zachowań ryzykownych dzieci i młodzieży.
Zasady realizacji programu
Chcę wprowadzić program w mojej szkole
Weź udział w szkoleniu dla realizatorów, które:
- trwa 12 godzin dydaktycznych,
- jest dostępne w całym kraju w formie stacjonarnej,
- jest prowadzone przez certyfikowanego Trenera,
- pozwoli Ci poznać program i metody prowadzenia zajęć z uczniami,
- otrzymasz materiały – scenariusze zajęć,
- jest okazją do refleksji nad poziomem odporności i doskonalenia umiejętności społecznych i emocjonalnych.
Po ukończeniu szkolenia
- zaproponuj realizację programu swoim uczniom w wieku 11-15 lat, w szkole podstawowej lub w pierwszych klasach szkoły ponadpodstawowej,
- znajdź miejsce, w którym uczniowie będą mogli siedzieć w kręgu, a w trakcie zajęć nikt nie będzie Wam przeszkadzał,
- poprowadź z uczniami 11 spotkań, trwających ok. 45 minut każde.
Ważne
Rekomendujemy, by program był realizowany przez osoby pracujące w danej placówce, znające uczniów, z którymi prowadzą zajęcia. Sprzyja to budowaniu dobrych relacji oraz atmosferze bezpieczeństwa i zaufania.
Informacje praktyczne
Cena programu ISKRA Odporności dla jednej osoby wynosi 700,00 zł i obejmuje:
- Przewodnik dla nauczyciela i materiały metodyczne
- Workbook – zeszyt dla ucznia
Więcej Workbooków można zakupić w cenie 15,00 zł za zeszyt
(zgłaszając realizację programu lub poprzez zamówienie materiałów) - Materiały i pomoce w wersji elektronicznej, w tym do elektroniczna wersja Workbooka do samodzielnego drukowania.
Szkolenie
12 godzin dydaktycznych
Zaświadczenie uprawniające do prowadzenia zajęć
- Informacja dla rodziców do pobrania.
Co mówią nauczyciele o programie ISKRA Odporności?
„Bardzo pozytywnie zaskoczyło mnie to, że my, nauczyciele, w trakcie szkolenia głęboko analizowaliśmy wypowiedzi "papug" i zastanawialiśmy się, co nam podpowiadają, a uczniowie bardzo szybko zrozumieli tę koncepcję i potrafili wykorzystać ją w praktyce. Uważam, że to bardzo przydatny i potrzebny program.”
„Program ISKRA Odporności jest niejako dopełnieniem i naturalną kontynuacją programów Przyjaciele Zippiego i Apteczka Pierwszej Pomocy Emocjonalnej – dzieci, które wcześniej uczestniczyły w zajęciach rozwijających umiejętności społeczne i emocjonalne, więcej skorzystały z programu ISKRA Odporności.”
„Wszystkie materiały są naprawdę przystępne i intuicyjne. Mieliśmy bardzo liczną klasę, więc czasami trudno było ich zdyscyplinować, bo każdy chciał się wypowiedzieć.”
„Uważam, że realizacja tego programu ma sens i każdy uczeń powinien mieć szansę na udział w takich zajęciach. Dobrym narzędziem są Workbooki – dzieciaki wracają do swojego Portfolio Odporności, czytają je i coś tam dopisują.”
„Kolejne kroki procesu ISKRA są tak ułożone, że otwierają kolejne drzwi i pokazują, co można zrobić inaczej. Na przykładzie Zosi, której tata nie pozwala wyjść do koleżanki, uczniowie zobaczyli, że w sytuacjach konfliktowych z rodzicami rodzic nie jest do końca wrogiem – że tę samą sytuację można zobaczyć z innej perspektywy.”
„Uczniowie nie zawsze wypowiadali się wprost, ale coś z tego dla siebie wzięli – że ich życie też może być szczęśliwe i udane, mimo trudności w domu.”
„Dało się zauważyć u uczniów większą uważność na siebie po ćwiczeniach z uważności, a co za tym idzie – większą wiedzę o sobie i o grupie. Zaczęli z większą wrażliwością i delikatnością zwracać uwagę na to, żeby sobie wzajemnie nie przeszkadzać.”
„Program ISKRA Odporności jest dobrze opracowany, a zarówno szkolenie, jak i materiały do pracy z uczniami są niezwykle pomocne. Szkoda tylko, że w planie pracy szkoły brakuje miejsca na tego typu zajęcia, bo są bardzo potrzebne.”




